Галоўная Узаемадзеянне са СМІ Навіны

Пасяджэнне калегіі Следчага камітэта: выпрацаваны меры павышэння эфектыўнасці следчай работы

20.09.2019
У цэнтральным апараце Следчага камітэта Рэспублікі Беларусь адбылося пасяджэнне калегіі, на якім разгледжаны стан следчай работы і працэсуальнага кантролю ў Следчым камітэце і прапанаваны меры па павышэнні іх эфектыўнасці.

На пазачарговым пасяджэнні вышэйшага дарадчага і распарадчага органа ведамства агучаны шляхі ліквідацыі існуючых негатыўных момантаў і тэндэнцый у дзейнасці Следчага камітэта, з улікам крытычных заўваг Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь Аляксандра Лукашэнкі, выказаныя 20 жніўня 2019 года на нарадзе па пытаннях якасці работы праваахоўных органаў пры выяўленні і расследаванні злачынстваў.

У мерапрыемстве пад старшынствам главы ведамства Івана Наскевіча прымалі ўдзел намеснік Дзяржаўнага сакратара Савета Бяспекі Аляксандр Рахманаў, члены калегіі Следчага камітэта, начальнікі ўпраўленняў Следчага камітэта па абласцях і г. Мінску, а таксама кіраўнікі тэрытарыяльных і іншых структурных падраздзяленняў ведамства.


У сваім уступным слове Іван Наскевіч адзначыў, што ў цяперашнім годзе падраздзяленням ведамства, якія працуюць ва ўмовах некаторага павелічэння нагрузкі, звязанай з ростам на 6,5 % узроўню злачыннасці, удалося дасягнуць пэўных станоўчых вынікаў.

Даведка. За 8 месяцаў 2019 г. на разглядзе ў следчых падраздзяленнях знаходзілася 100 934 заявы і паведамлення аб злачынствах, што на 2,1 % больш, чым у аналагічным перыядзе 2018 г. (98 860). Па выніках іх разгляду ўзбуджана 61 259 крымінальных спраў (57 267). 

«Можна казаць і аб некаторых поспехах пры рэалізацыі ведамствам намечанай на 2019 год задачы па павышэнні якасці расследавання крымінальных спраў аб забойствах мінулых гадоў, дасягненнях у вобласці міжнародна-прававога супрацоўніцтва і па шэрагу другіх напрамкаў дзейнасці. Але сёння мы з вамі сабраліся для рашэння асобных праблемных момантаў» – паведаміў кіраўнік ведамства.

З дакладам на пасяджэнні выступіў начальнік галоўнага ўпраўлення працэсуальнага кантролю цэнтральнага апарата Следчага камітэта Сяргей Цішук, са справаздачамі – начальнікі ўпраўленняў Следчага камітэта па абласцях і г. Мінску.


Сяргей Цішук адзначыў, што галоўным упраўленнем працэсуальнага кантролю ў найкарацейшыя тэрміны дадаткова вывучаны стан следчай работы і праведзена праверка дзейнасці 35 з 138 тэрытарыяльных падраздзяленняў ведамства.

У ходзе выступленняў абмеркаваны шэраг фактараў, якія ўплываюць на якасць папярэдняга расследавання. Асобая ўвага традыцыйна ўдзелена аператыўнасці. Ужо не першы год расследаванне каля 50 % крымінальных спраў завяршаецца следчымі ў тэрмін да месяца, што дазваляе болей эфектыўна абараняць правы і законныя інтарэсы грамадзян.

Вывучэнне крымінальных спраў і матэрыялаў праверак паказвае, што адной з прычын, якія перашкаджаюць іх аператыўнаму вырашэнню і расследаванню, з'яўляецца працягласць экспертных даследаванняў.

Таксама зроблены акцэнт на неабходнасці павышэння эфектыўнасці дзейнасці следчых груп, якія нярэдка ствараюцца фармальна і не даюць патрэбны вынік у кантэксце забеспячэння аператыўнасці расследавання.

Абмеркаваны асаблівасці прымянення меры стрымання ў выглядзе заключэння пад варту, пры гэтым, у тым ліку, адзначаны факты не ініцыіравання дадзенага рашэння следчымі падраздзяленнямі пры яўнай неабходнасці. Таксама прапанавана звярнуць увагу на пашырэнне прымянення меры стрымання ў выглядзе закладу. Адзначана, што шырокае распаўсюджванне яна атрымала на дадзены момант толькі ў Гомельскай вобласці.

У ходзе праверак вызначаны факты фальсіфікацыі працэсуальных дакументаў, іх нядбайнага і няякаснага складання. Пры гэтым дадзеныя факты не звязаны са штучным стварэннем следчымі доказаў вінаватасці або невінаватасці асоб, якія маюць дачыненне да ўчынення злачынстваў, а дапушчаны з мэтай маніпуліравання статыстычнымі паказчыкамі і скрывання хібаў у рабоце.


Застаецца прынцыповай пазіцыя кіраўніцтва Следчага камітэта ў пытаннях захавання чысціні ўласных шэрагаў. У 2018 годзе ў дачыненні да 10 супрацоўнікаў узбуджана 12 крымінальных спраў, у першым паўгоддзі 2019 года – 7 крымінальных спраў у дачыненні да 4 супрацоўнікаў. 

У рамках далейшага ўдасканальвання форм і метадаў арганізацыі службовай дзейнасці ў Следчым камітэце выпрацаваны шэраг мер, накіраваных на павышэнне эфектыўнасці дзейнасці па расследаванні злачынстваў, міжведамаснага ўзаемадзеяння і працэсуальнага кантролю за якасцю дасудовага вядзення, пры няўхільным захаванні праў і законных інтарэсаў грамадзян, а таксама прынцыпу прэзумпцыі невінаватасці.

Сярод іх:
  • перагледзець падставы для прымянення меры стрымання ў выглядзе заключэння пад варту і пашырыць практыку прымянення альтэрнатыўных мер стрымання; 
  • пры разглядзе пытання аб прадаўжэнні тэрміну зместу пад вартай ацэньваць рэальную неабходнасць прадаўжэння і магчымасць адмены або змянення меры стрымання;
  • выключыць з практыкі напаўненне матэрыялаў праверак і крымінальных спраў дакументамі, якія не маюць прамога дачынення да злачынства;
  • выключыць у службовай дзейнасці любыя формы патрабаванняў ад падначаленых выканання якіх-небудзь паказчыкаў і прымяненне да іх мер рэагавання на падставе толькі фармальнага іх недасягнення.
Таксама даручана прапрацаваць пытанні аб далейшым удасканальванні крымінальнага і крымінальна-працэсуальнага заканадаўства, у тым ліку максімальнага выкарыстання беспапяровых тэхналогій і вызначэння адзіных падыходаў да збору дакладных і дастатковых доказаў па крымінальных справах карупцыйнай накіраванасці. У бліжэйшы час падраздзяленнямі Следчага камітэта будуць падрыхтаваны адпаведныя прапановы.

«Перакананы, кожны кіраўнік бачыць і ведае, па якіх напрамкам ёсць недапрацоўкі, як яны паўплывалі на агульную адзнаку работы падраздзялення, ўпраўлення і ўсяго ведамства, і што трэба выправіць у першую чаргу» – падкрэсліў Старшыня Следчага камітэта.

Па выніках пасяджэння да шэрага кіраўнікоў таксама прыменены меры дысцыплінарнага спагнання за дапушчаныя хібы ў арганізацыі дзейнасці давераных ім падраздзяленняў. 

«Магчыма, некаторыя супрацоўнікі і кіраўнікі «стаміліся» або проста забыліся, як трэба працаваць. Усім, хто не падзяляе нашы перакананні і імкненні ў выкананні задач, якія стаяць перад ведамствам, з намі не па дарозе» – сказаў кіраўнік ведамства.

Забеспячэнне выканання мер, накіраваных на павышэнне эфектыўнасці дзейнасці, Іванам Наскевічам даручана намеснікам Старшыні, якія курыруюць пытанні папярэдняга следства і працэсуальнага кантролю, начальнікам УСК па абласцях і г. Мінску, ГСУ, ГУРЗСАЗіК, кіраўнікам тэрытарыяльных падраздзяленняў ведамства.

«Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь правёў 20 жніўня гістарычную нараду па пытаннях функцыянавання праваахоўнай сістэмы. Я спадзяюся, пасяджэнне калегіі 20 верасня стане не менш значымым для сістэмы Следчага камітэта. Па выніках года мы ізноў збяромся і ў нас адбудзецца прынцыповая размова» – заявіў Старшыня Следчага камітэта.

Аддзел інфармацыі і сувязі з грамадскасцю